अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांच्या दुसऱ्या कार्यकाळात एक मनोरंजक आणि वादग्रस्त ट्रेंड दिसून आला आहे. अनेक ट्रेडर्स (शेअर बाजारात सट्टा लावणारे लोक) मोठ्या घोषणेच्या अगदी आधी कोट्यवधी डॉलर्सची पैज लावताना दिसले आहेत. बीबीसीने वेगवेगळ्या आर्थिक बाजारांमधील ट्रेड डेटाचे विश्लेषण केले आणि त्याची ट्रम्प यांच्या मोठ्या विधानांच्या आणि घोषणांच्या वेळेनुसार जुळणी केली. यात एक नमुना समोर आला की अनेकदा त्यांची विधाने येण्यापूर्वी काही तास किंवा मिनिटे आधीच ट्रेडिंगमध्ये अचानक मोठी वाढ दिसून आली. काही तज्ञांचे मत आहे की हे इनसाइडर ट्रेडिंगचे प्रकरण असू शकते. म्हणजेच, माहिती आधीच लीक होत होती, ज्यामुळे सामान्य गुंतवणूकदारांच्या विश्वासाशी खेळ केला जात आहे. तर काही इतर तज्ञ म्हणतात की प्रकरण इतके सरळ नाही. काही ट्रेडर्स आता ट्रम्प यांच्या निर्णयांचा आणि विधानांचा आधीच अंदाज लावण्यात माहीर झाले आहेत. नोबेल पुरस्कार विजेते अर्थशास्त्रज्ञ पॉल क्रुगमॅन यांनी गेल्या महिन्यात आरोप केला होता की ट्रम्प यांच्या जवळच्या लोकांनी अंतर्गत माहितीचा फायदा घेऊन क्रूड ऑइल मार्केटमध्ये कोट्यवधी डॉलर्सचा खेळ केला आहे. या 5 उदाहरणांवरून समजून घ्या की काही निवडक लोकांनी कशी कमाई केली... 28 फेब्रुवारी 2026: इराणवरील हल्ल्यानंतर 6 नवीन खाती ब्लॉकचेन विश्लेषण साइट 'बबलमॅप्स'ने खुलासा केला की फेब्रुवारीमध्ये अचानक 6 नवीन खाती तयार झाली. अंदाज: या सर्व खात्यांनी 28 फेब्रुवारीपर्यंत इराणवर अमेरिकेचा हल्ला होईल या बाजूने मोठी रक्कम लावली. निकाल: ट्रम्प यांनी हल्ल्याची पुष्टी करताच, या खात्यांनी एकूण 9.9 कोटी (12 लाख डॉलर) कमावले. पॅटर्न: यापैकी 5 खात्यांनी यानंतर कधीही कोणताही अंदाज लावला नाही. एका अन्य खात्याने नंतर युद्धविरामाची अचूक भविष्यवाणी करून 1.35 कोटी रुपये अधिक कमावले. 3 जानेवारी 2026: मादुरो यांच्यावरील अंदाजानुसार खाते तयार झाले, कमाईनंतर बंद ऑनलाइन अंदाज बाजार (जसे की पॉलीमार्केट आणि कलसी) देखील संशयाच्या भोवऱ्यात आले. डोनाल्ड ट्रम्प ज्युनियर या मंचांशी संबंधित आहेत. डिसेंबर 2025 मध्ये ‘बर्डनसम-मिक्स’ नावाचे एक नवीन खाते तयार झाले. 30 डिसेंबर ते 2 जानेवारी दरम्यान, या खात्याने व्हेनेझुएलाचे अध्यक्ष निकोलस मादुरो यांनी पद सोडण्यावर एकूण 32,500 डॉलर लावले. 3 जानेवारी रोजी मादुरो यांना पदावरून हटवण्यात आले. त्या खात्याने 4.36 लाख डॉलर (सुमारे 4 कोटी रुपये) जिंकले आणि त्वरित आपले युझरनेम बदलून निष्क्रिय झाले. याच कारणामुळे लोकांना शंका आहे की कदाचित त्याला आधीच आतली माहिती होती. 23 मार्च 2026: 14 मिनिटांच्या खेळात 250 कोटींहून अधिक नफा ट्रम्प यांनी ‘ट्रुथ सोशल’वर पोस्ट करत तेहरानसोबतची समस्या सोडवल्याची घोषणा केली. पोस्ट केल्यानंतर लगेचच शेअर बाजारात वाढ झाली आणि अमेरिकन तेलाच्या किमतीत मोठी घसरण नोंदवली गेली. संशयास्पद हालचाल: ट्रम्प यांच्या पोस्टच्या 14 मिनिटांपूर्वी तेलाच्या किमती घसरण्यावर मोठे डाव लावले गेले होते. याला ‘शॉर्ट सेलिंग’ म्हणतात, यात व्यापारी जास्त किमतीत तेल विकण्याचा करार करतात आणि किमती घसरताच ते स्वस्त दरात खरेदी करून नफा कमावतात. प्रति बॅरल 15 डॉलरच्या घसरणीमुळे त्या संशयास्पद वेळेत कोणालातरी अंदाजे 250 कोटी रुपयांपेक्षा जास्त नफा झाला. वेळापत्रक: 9 मार्च 2026: तेलात 47 मिनिटे आधी सट्टा लावून नफा कमावला इराण युद्धाच्या 9व्या दिवशी ट्रम्प यांनी मुलाखतीत संघर्ष संपल्याचा दावा केला. ही बातमी रात्री 7:16 वाजता सोशल मीडियावर आली, ज्यामुळे तेलाच्या किमती 25% नी घसरल्या. परंतु संशयास्पद ट्रेडिंग 47 मिनिटे आधी (संध्याकाळी 6:29 वाजता) सुरू झाली होती. ‘शॉर्ट सेलिंग’द्वारे 4,000 करारांवर सट्टा लावून काही गुंतवणूकदारांनी सुमारे 460 कोटींचा मोठा नफा कमावला, जो इनसाइडर ट्रेडिंगचा संकेत आहे. वेळापत्रक: 2 एप्रिल 2025: शुल्कांवर 90 दिवसांची स्थगिती, ट्रेडिंगमध्ये 30 पट वाढ ट्रम्प यांनी जागतिक आयातीवर मोठे शुल्क लावले, परंतु एका आठवड्यानंतर अचानक चीन वगळता इतर देशांना 90 दिवसांची सवलत दिली. या घोषणेने बाजारात सुनामी आली आणि एस अँड पी 500 निर्देशांक 9.5% नी वाढला, जी दुसऱ्या महायुद्धानंतरची सर्वात मोठी वाढ होती. संशयास्पदरीत्या संध्याकाळी 6:00 वाजता ट्रेडिंगचा वेग अचानक 10,000 करार प्रति मिनिट ओलांडून गेला. 16.5 कोटींचा डाव लावून काही व्यापाऱ्यांनी 165 कोटींचा नफा कमावला. खासदारांनी याची चौकशी करण्याची मागणी केली. टाइमलाइन: अमेरिकेत 93 वर्षांपासून इनसाइडर ट्रेडिंग बेकायदेशीर इनसाइडर ट्रेडिंग यामुळे बेकायदेशीर मानली जाते कारण यात काही लोकांना अशी गोपनीय माहिती मिळते जी सामान्य गुंतवणूकदारांना माहीत नसते. याच माहितीच्या आधारे ते आधीच पैसे गुंतवतात आणि नंतर मोठा नफा कमावतात. यामुळे बाजारातील समानता संपते आणि सामान्य लोकांचा विश्वास तुटतो. अमेरिकेत 1933 पासून इनसाइडर ट्रेडिंग बेकायदेशीर आहे. 2012 मध्ये नियम अधिक कडक करण्यात आले आणि सरकारी अधिकारी, खासदार आणि त्यांचे कर्मचारी देखील या कायद्याच्या कक्षेत आले. म्हणजे, जर एखाद्या नेत्याला किंवा सरकारी व्यक्तीला गोपनीय माहिती मिळाली, तर तो तिचा वापर करून व्यापार करू शकत नाही. पण खरी समस्या अशी आहे की अशा प्रकरणांमध्ये शिक्षा मिळवून देणे खूप कठीण असते. कायद्यानुसार हे सिद्ध करणे आवश्यक असते की माहिती खरोखरच गोपनीय होती, ती जाणूनबुजून लीक केली गेली होती आणि ज्याने व्यापार केला त्याला तीच गोपनीय माहिती मिळाली होती. जर ही संपूर्ण साखळी सिद्ध झाली नाही, तर प्रकरण पुढे सरकत नाही. ईएसएसईसी बिझनेस स्कूलचे प्राध्यापक पॉल ओडिन यांचे म्हणणे आहे की, अनेकदा ट्रेडिंगचा पॅटर्न पाहून स्पष्ट दिसते की एखाद्याला आधीच माहिती होती, जसे की मोठ्या घोषणेच्या अगदी आधी अचानक मोठी पैज लावणे. पण जोपर्यंत माहिती कुठून आली आणि कोणी दिली हे कळत नाही, तोपर्यंत कायदेशीर कारवाई करणे जवळजवळ अशक्य होते.